Ο εμβληματικός κριτικός κινηματογράφου και δημοσιογράφος τέχνης της εκπομπής «Today» Gene Shalit, πέθανε στις 13 Ιουνίου 2026 σε ηλικία 100 ετών. Ήταν γνωστός για το χαρακτηριστικό του μουστάκι, τα φουντωτά μαλλιά και την αδυναμία του στα λογοπαίγνια.
Η οικογένειά του ανακοίνωσε τον θάνατό του στο NBC News, σημειώνοντας πως «έφυγε ειρηνικά σήμερα μετά από 100 χρόνια μιας καταπληκτικής ζωής». Ο Σαλίτ εντάχθηκε στο «Today» το 1970 και ανέλαβε καθήκοντα καλλιτεχνικού συντάκτη το 1973. Αργότερα καθιερώθηκε στη στήλη «Critic’s Corner» ως κριτικός κινηματογράφου. Όταν αποχώρησε το 2010, ήταν ένας από τους τελευταίους κριτικούς υψηλού προφίλ σε μεγάλο τηλεοπτικό δίκτυο των ΗΠΑ.
«Αυτό που αντηχούσε πάνω από την ασυνήθιστη εμφάνισή του ήταν το απίστευτο χιούμορ του και η αξιοσημείωτη ευφυΐα του. Δεν σε χτυπούσε κατακέφαλα με αυτήν, σε διασκέδαζε», έγραψε ο παραγωγός του, Γκάι Λούντβιχ, με τον οποίο συνεργάστηκε για περισσότερα από 20 χρόνια.
Το έργο του Σαλίτ συνέβαλε καθοριστικά στη μεταφορά της κινηματογραφικής κριτικής από τις εφημερίδες στην τηλεόραση για περισσότερο από 20 χρόνια. Όπως ανέφερε το The Plain Dealer το 2010, «ο Σαλίτ έπαιξε καθοριστικό ρόλο στην αλλαγή της ισορροπίας της κριτικής εξουσίας στην Αμερική», χαρακτηρίζοντάς τον «Ντάνιελ Μπουν με παπιγιόν και γυαλιά Groucho».
Από τα περιοδικά στο NBC
Ο Σαλίτ ξεκίνησε την καριέρα του ως αρθρογράφος ψυχαγωγίας στο περιοδικό McCall’s και το 1968 έγινε κριτικός κινηματογράφου στο Look, ενώ συνεργάστηκε και με το Ladies’ Home Journal. Η επιτυχία του στα περιοδικά οδήγησε σε πρόταση συνεργασίας από το NBC.
Σύμφωνα με τον Λούντβιχ, «κανείς στο NBC δεν τον είχε δει· είχαν διαβάσει μόνο τα κείμενά του». Όταν εμφανίστηκε για πρώτη φορά, ένα στέλεχος του δικτύου τον ρώτησε: «Κύριε Σαλίτ, έχετε σκεφτεί ποτέ το ραδιόφωνο;». Η διαφορετική του εμφάνιση αποτέλεσε τότε έκπληξη για την τηλεόραση της δεκαετίας του ’60.
Η πορεία του στην τηλεόραση
Στον αέρα, ο Σαλίτ ξεχώριζε για την ιδιόρρυθμη αλλά μετριοπαθή του προσέγγιση. Για την κλασική ταινία «Stand By Me» είχε σχολιάσει ότι «αντί να σε κάνει αηδιαστικό, το ‘Stand By You’ είναι συναρπαστικό». Το 1993 είπε στο Associated Press πως «πολλοί κριτικοί αποκαλύπτουν τόσο μεγάλο μέρος της πλοκής που καταστρέφουν την εμπειρία· εγώ απλώς δεν αποκαλύπτω την ιστορία».
Ο Σαλίτ είχε σχολιάσει ταινίες όπως το «Enemy at the Gates», το οποίο χαρακτήρισε «μια ζωντανή δραματοποίηση ενός από τα τιτάνια σημεία καμπής της ιστορίας». Για το «Brokeback Mountain» είχε δηλώσει πως ήταν «υπερεκτιμημένο, αλλά όχι από εμένα», προκαλώντας αντιδράσεις από την GLAAD, για τις οποίες ζήτησε συγγνώμη.
Σε άλλες κριτικές του, αποκάλεσε το «Frozen» «πολύ κουλ», ενώ για το «The Lovely Bones» έγραψε: «Δεν έχει κόκαλα». Το ριμέικ του «King Kong» το περιέγραψε ως «τόσο γιγαντιαίο που πρέπει να δημιουργήσω νέες λέξεις για να το περιγράψω: μυθικό… μια λαμπρή, γιγαντιαία θαυμαστή ατμόσφαιρα». Για το «The Color Purple» του Στίβεν Σπίλμπεργκ είχε πει: «Θα έπρεπε να είναι παράνομο να μην το δεις».
Χιούμορ και προσωπικότητα
Μια αξέχαστη στιγμή της καριέρας του ήταν η συνέντευξη με την Carol Channing, όπου κατέρρευσε από τα γέλια. Το 1981, σε συνέντευξή του με τους John Belushi και Dan Aykroyd, ο Belushi αστειεύτηκε πως τα μαλλιά του Σαλίτ έμοιαζαν με «φλεγόμενη φάρμα μυρμηγκιών».
Κατά τη διάρκεια της θητείας του, αντάλλαξε αστεία με παρουσιαστές όπως οι Edwin Newman, Barbara Walters, Jane Pauley, Tom Brokaw, Bryant Gumbel, Katie Couric, Al Roker και Meredith Vieira. Ο Gumbel είχε ασκήσει κάποτε κριτική λέγοντας ότι οι κριτικές του Σαλίτ «συχνά καθυστερούν και οι συνεντεύξεις του δεν είναι πολύ καλές».
Προσωπική ζωή και κληρονομιά
Ο Gene Shalit γεννήθηκε στη Νέα Υόρκη και μεγάλωσε στο Μόρισταουν του Νιου Τζέρσεϊ. Από μικρός έδειξε ενδιαφέρον για τη δημοσιογραφία, ιδρύοντας την πρώτη εφημερίδα του σχολείου του. Αποφοίτησε από το Πανεπιστήμιο του Ιλινόις το 1949.
Έπαιζε φαγκότο, αν και ξεκίνησε με κλαρινέτο. «Δεν έκανα πρόβα για μερικές εβδομάδες και ο δάσκαλος έγινε έξαλλος», είχε θυμηθεί το 1988. «Μου πήρε το κλαρινέτο και είπε: “Από δω και πέρα, θα παίζεις ΑΥΤΟ”».
Το 1987 επιμελήθηκε το βιβλίο «Το Γέλιο Μετράει: Ένας Εορτασμός του Αμερικανικού Χιούμορ», με στόχο να αναδείξει δημιουργούς όπως ο Μαρκ Τουέιν, ο Τζέιμς Θέρμπερ και ο Ράσελ Μπέικερ.
Ο Σαλίτ αποτέλεσε αντικείμενο μίμησης στο «Saturday Night Live», όπου ο Οράτιο Σανζ τον υποδυόταν σατιρίζοντας τις λογοπαιγνιακές του κριτικές. Εμφανίστηκε επίσης σε σειρές όπως «Sesame Street», «Family Guy» και «Μπομπ Σφουγγαράκης».
Ο Gene Shalit είχε παντρευτεί τη Νάνσι Λιούις, η οποία απεβίωσε το 1978, και απέκτησαν μαζί έξι παιδιά. Η πορεία του άφησε ανεξίτηλο αποτύπωμα στην αμερικανική τηλεοπτική και κινηματογραφική κουλτούρα.
Πηγή: tanea.gr
