Του Τάσου Δασόπουλου
Τα νέα έσοδα και η συγκράτηση των δαπανών είναι οι δύο λύσεις ώστε να αυξηθεί περαιτέρω το περιθώριο του 1 δισ. ευρώ για μόνιμες ελαφρύνσεις, οι οποίες θα εξαγγελθούν στη φετινή ΔΕΘ για να υλοποιηθούν το 2027.
Το παράδειγμα του 2025 μπορεί να αποτελέσει οδηγό και για το 2026. Με δεδομένο ότι οι δημοσιονομικές προοπτικές είναι παρόμοιες με αυτές του προηγούμενου χρόνου, η μόνη — σημαντική — διαφορά είναι η ενεργειακή κρίση, η οποία βρίσκεται σε εξέλιξη και μπορεί να απαιτήσει πρόσθετα έκτακτα μέτρα στήριξης. Ωστόσο, το γεγονός ότι η τωρινή κρίση είναι σαφώς πιο ήπια από αυτή του 2022 και η Ευρωπαϊκή Επιτροπή είναι γενικά αρνητική σε πολύ γενναιόδωρη στήριξη, το κόστος αναμένεται μικρό και εντός των αντοχών της οικονομίας, χωρίς να απειληθεί κάποιος σημαντικός στόχος.
Άλλωστε, ο υπουργός Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών, Κυριάκος Πιερρακάκης, όταν ερωτάται για τη στήριξη των νοικοκυριών από την ακρίβεια, η οποία έχει επανέλθει και λόγω της κρίσης, απαντά ότι η καλύτερη αντιμετώπιση είναι μέτρα τα οποία αυξάνουν το εισόδημα των νοικοκυριών. Ως τέτοια μπορεί να ονοματίσει κανείς και τις μόνιμες παρεμβάσεις, οι οποίες σχεδιάζονται τώρα για να ανακοινωθούν στη φετινή ΔΕΘ.
Το ζητούμενο είναι πόσος θα είναι ο δημοσιονομικός χώρος, ο οποίος θα είναι διαθέσιμος για μόνιμες παρεμβάσεις το 2027. Μέχρι στιγμής, μάθαμε ότι η υπεραπόδοση της οικονομίας και η μόνιμη συγκράτηση δαπανών έδωσαν το δημοσιονομικό χώρο για τα έκτακτα μέτρα του Απριλίου. Ειδικότερα, στο αναθεωρημένο Μεσοπρόθεσμο Διαρθρωτικό και Δημοσιονομικό Σχέδιο 2025-2028, το οποίο έστειλε το ΥΠΕΘΟ στις Βρυξέλλες την Πέμπτη, αναφέρεται ότι το πρωτογενές πλεόνασμα του 4,9% του ΑΕΠ που καταγράφηκε για το 2025, έναντι της πρόβλεψης για πλεόνασμα 3,7% του ΑΕΠ, είναι αποτέλεσμα υπέρβασης των εσόδων κατά 1,1 δισ. ευρώ και της συγκράτησης δαπανών 1,7 δις ευρώ, από τα οποία τα 600 εκ. ευρώ ήταν μόνιμα. Αυτό έδωσε το περιθώριο να ανακοινωθούν έκτακτα μέτρα ύψους 800 εκατ. ευρώ, και πλέον μένει ακόμη ένα περιθώριο ύψους 200 εκ. ευρώ για νέα έκτακτα μέτρα μέσα στο 2026.
Παράλληλα, αναθεωρήθηκε για φέτος ο στόχος για το πρωτογενές πλεόνασμα στο 3,2% του ΑΕΠ από 2,8% του ΑΕΠ που προέβλεπε ο προϋπολογισμός, αλλά υπάρχει περιθώριο για περαιτέρω αναθεωρήσεις μέχρι και το τέλος του χρόνου. Αυτό με δεδομένο ότι το οικονομικό επιτελείο περιμένει τουλάχιστον 500 εκ. ευρώ από την καταπολέμηση της λαθραίας διακίνησης καπνικών προϊόντων και καυσίμων, τα οποία μπορούν να θεωρηθούν πρόσθετα "νέα" έσοδα και να γίνουν στο σύνολό τους νέες μόνιμες παρεμβάσεις. Επίσης, αναμένονται επιπλέον έσοδα τουλάχιστον 100 εκ. ευρώ από την αύξηση της φορολόγησης των διαδικτυακών τυχερών παιχνιδιών για κέρδη πάνω από τα 500 ευρώ.
Οι δαπάνες
Η μόνιμη συγκράτηση των δαπανών είναι άλλο ένα "όπλο" το οποίο χρησιμοποιήθηκε το 2025 και θα χρησιμοποιηθεί και το 2026. Υπενθυμίζεται ότι η μείωση των δαπανών μειώνει και το σύνολο των καθαρών πρωτογενών δαπανών, άρα είναι ικανή να δημιουργήσει νέο δημοσιονομικό χώρο.
Μια πηγή για τη μείωση των δαπανών είναι η αύξηση της απασχόλησης, η οποία εκ των πραγμάτων μειώνει τις ανάγκες για επιδόματα ανεργίας. Η ανεργία αναμένεται να μειωθεί φέτος στο 8,5% από 8,9% το 2025. Συνεπώς, θα έχουμε σίγουρα ένα κέρδος από εκεί. Παράλληλα, βέβαια, νέες πηγές εξοικονόμησης πόρων ανακαλύπτει το ΥΠΕΘΟ κάθε χρόνο, με ανασκόπηση δαπανών, η οποία αποτελεί μόνιμη διαδικασία.
Πηγή: capital.gr
