Του Χάρη Φλουδόπουλου
Μια ακόμη ισχυρή ψήφος εμπιστοσύνης στις προοπτικές της Ελλάδας ως νέας περιοχής έρευνας και πιθανής παραγωγής φυσικού αερίου αποτελεί η απόφαση της Chevron να εισέλθει και στο Block 10, ενισχύοντας περαιτέρω την παρουσία της στην ελληνική αγορά υδρογονανθράκων. Η εξέλιξη αυτή έρχεται σε μια χρονική συγκυρία όπου το ενδιαφέρον των μεγάλων διεθνών ενεργειακών ομίλων για την Ελλάδα όχι μόνο δεν υποχωρεί, αλλά αποκτά ακόμη μεγαλύτερη δυναμική, με αιχμή το Ιόνιο και την πρώτη ερευνητική γεώτρηση σε μεγάλα βάθη μετά από σχεδόν 40 χρόνια.
Σύμφωνα με τις επίσημες ανακοινώσεις, Chevron και HELLENiQ ENERGY υπέβαλαν αίτημα για τη συμμετοχή της αμερικανικής εταιρείας στην παραχώρηση του Block 10, που βρίσκεται στα ανοιχτά του Κυπαρισσιακού Κόλπου, στη θαλάσσια περιοχή του Νοτίου Ιονίου. Παράλληλα, κατατέθηκε αίτημα προς την ΕΔΕΥΕΠ ώστε η Chevron να αναλάβει και τον ρόλο του operator της παραχώρησης, κίνηση που δείχνει το σοβαρό ενδιαφέρον αλλά και την επιθυμία του αμερικανικού κολοσσού να προχωρήσει γρήγορα τις απαραίτητες επενδύσεις.
Η συμφωνία προβλέπει την απόκτηση από τη Chevron ποσοστού 70% από τη HELLENiQ ENERGY, η οποία σήμερα κατέχει το 100% των δικαιωμάτων της παραχώρησης. Εφόσον ολοκληρωθούν οι προβλεπόμενες εγκρίσεις, η Chevron θα ελέγχει το 70% και η HELLENiQ ENERGY το υπόλοιπο 30%, με την αμερικανική εταιρεία να έχει τον επιχειρησιακό έλεγχο του project.
Η κίνηση αποκτά ακόμη μεγαλύτερη σημασία καθώς συνδέεται άμεσα με την έντονη κινητικότητα που υπάρχει συνολικά στην περιοχή του Ιονίου. Εκεί προγραμματίζεται για τον Φεβρουάριο του 2027 η πρώτη ερευνητική υπεράκτια γεώτρηση σε μεγάλα βάθη στην Ελλάδα μετά από σχεδόν μισό αιώνα, από την κοινοπραξία Energean – ExxonMobil – HELLENiQ Energy στο Block 2 του Βορειοδυτικού Ιονίου. Ήδη στις 15 Απριλίου υπεγράφη η σύμβαση γεώτρησης μεταξύ της Energean και της Stena Drilling για το γεωτρύπανο που θα αναλάβει την αποστολή.
Παράλληλα, η νέα τοποθέτηση της Chevron λειτουργεί και ως απάντηση στις εντυπώσεις που δημιουργήθηκαν μετά την απόφαση της ExxonMobil να μην προχωρήσει στην επόμενη φάση ερευνών δυτικά της Κρήτης. Η εικόνα που μεταδίδεται από την αγορά είναι ότι η ελληνική αγορά υδρογονανθράκων όχι μόνο δεν εγκαταλείπεται, αλλά συνεχίζει να προσελκύει το ενδιαφέρον μεγάλων παικτών, οι οποίοι αξιολογούν διαρκώς τα δεδομένα και αναπροσαρμόζουν τις επενδυτικές τους κινήσεις με βάση το συνολικό χαρτοφυλάκιό τους.
Άλλωστε, όπως ανέφερε και η κυβέρνηση απαντώντας στις επικρίσεις της αντιπολίτευσης, οι μεγάλες πετρελαϊκές εταιρείες κατανέμουν τα επενδυτικά τους κεφάλαια σε παγκόσμιο επίπεδο, επανεξετάζοντας συνεχώς τις επιλογές τους. Στην περίπτωση της ExxonMobil, η επιλογή ήταν να δοθεί προτεραιότητα στη γεώτρηση στο ΒΔ Ιόνιο αντί για τη δαπάνη νέων τρισδιάστατων σεισμικών ερευνών δυτικά της Κρήτης, που θα καθυστερούσαν για ακόμη δύο ή τρία χρόνια μια πιθανή απόφαση γεώτρησης.
Το γεγονός ότι η Chevron όχι μόνο παραμένει στην Ελλάδα αλλά επεκτείνει την παρουσία της σε ακόμη μία παραχώρηση θεωρείται από την αγορά ως ένα μήνυμα με βαρύνουσα σημασία. Υπενθυμίζεται ότι η Chevron και η HELLENiQ ENERGY έχουν ήδη υπογράψει συμβάσεις μίσθωσης για τέσσερις νέες θαλάσσιες περιοχές νότια της Κρήτης και της Πελοποννήσου.
"Η μεγάλη εικόνα είναι η εξής: για πολλά χρόνια — για δεκαετίες — η Ελλάδα δεν είχε αξιοποιήσει αυτό το δυναμικό υδρογονανθράκων", είχε δηλώσει χαρακτηριστικά ο υπουργός Περιβάλλοντος και Ενέργειας Σταύρος Παπασταύρου σε συνέντευξή του στο Breitbart. Όπως είχε επισημάνει, "τώρα είναι η στιγμή που η κυβέρνηση Μητσοτάκη κινείται με επιταχυνόμενο ρυθμό προς αυτή την κατεύθυνση", υπογραμμίζοντας ότι Chevron και ExxonMobil συμμετέχουν πλέον ενεργά στις ελληνικές έρευνες.
Ιδιαίτερη σημασία αποδίδεται και στο γεγονός ότι το Block 10 βρίσκεται πλέον ένα βήμα πριν από την κρίσιμη απόφαση για γεώτρηση. Σύμφωνα με το αρμόδιο υπουργείο, έχουν ήδη ολοκληρωθεί τα ερευνητικά προγράμματα της πρώτης και δεύτερης ερευνητικής φάσης και απομένει η απόφαση εισόδου στην τρίτη και τελευταία φάση, που αφορά στην εκτέλεση εξερευνητικής γεώτρησης.
Την ίδια στιγμή, η ΕΔΕΥΕΠ εξετάζει αίτημα για 18μηνη παράταση της δεύτερης ερευνητικής φάσης, ώστε η υπό διαμόρφωση κοινοπραξία Chevron – HELLENiQ ENERGY να αξιολογήσει από κοινού όλα τα διαθέσιμα δεδομένα από τις δισδιάστατες και τρισδιάστατες σεισμικές έρευνες, αλλά και τα στοιχεία που θα προκύψουν από τις γειτονικές παραχωρήσεις.
Στην αγορά εκτιμάται ότι η ενδεχόμενη είσοδος της Chevron σημαίνει πως η δεύτερη γεώτρηση στο Ιόνιο έρχεται πλέον ακόμη πιο κοντά. Εφόσον οι αξιολογήσεις επιβεβαιώσουν τις προσδοκίες των εταιρειών, η Ελλάδα μπορεί να βρεθεί μέσα στα επόμενα χρόνια μπροστά σε μια εντελώς νέα πραγματικότητα στον τομέα της ενέργειας.
Ψηλά ο πήχης
Οι προσδοκίες συνδέονται κυρίως με το Block 2 του ΒΔ Ιονίου, όπου η δομή "Άσωπος" θεωρείται από τις πλέον ελπιδοφόρες που έχουν εντοπιστεί ποτέ στη χώρα. Οι εκτιμήσεις κάνουν λόγο για πιθανά αποθέματα της τάξης των 9,5 έως 10 τρισ. κυβικών ποδιών φυσικού αερίου, δηλαδή περίπου 270 δισ. κυβικών μέτρων, ποσότητα που θα μπορούσε θεωρητικά να καλύψει τις ανάγκες της Ελλάδας για σχεδόν 40 χρόνια.
Αν και η πιθανότητα επιτυχίας της πρώτης γεώτρησης εκτιμάται περίπου στο 16%, τα δυνητικά οφέλη είναι τεράστια. Για να γίνουν αντιληπτά τα πιθανά οφέλη από τις έρευνες αξίζει να αναφερθούν οι εκτιμήσεις για τα ενδεχόμενα έσοδα μιας πετυχημένης γεώτρησης στο οικόπεδο 2. Σύμφωνα με τα στοιχεία που έχουν παρουσιαστεί, τα πιθανά αποθέματα φυσικού αερίου στη δομή "Άσωπος" εκτιμώνται μεταξύ 9,5 και 10 τρισ. κυβικών ποδιών, δηλαδή περίπου 270 δισ. κυβικών μέτρων φυσικού αερίου, ποσότητα που θα μπορούσε θεωρητικά να καλύψει τις ανάγκες της Ελλάδας για σχεδόν 40 χρόνια. Οι συνολικές επενδύσεις για την ανάπτυξη του κοιτάσματος, σε περίπτωση επιτυχίας της γεώτρησης, εκτιμάται ότι θα φτάσουν τα 5 δισ. ευρώ, ενώ τα συνολικά έσοδα από την εκμετάλλευση του κοιτάσματος υπολογίζονται κοντά στα 60 δισ. ευρώ. Από αυτά, σημαντικό μέρος αναμένεται να κατευθυνθεί στο ελληνικό δημόσιο μέσω φόρων, δικαιωμάτων και λοιπών εισφορών, με τις εκτιμήσεις να κάνουν λόγο για έσοδα που θα μπορούσαν να ξεπεράσουν τα 10 δισ. ευρώ σε βάθος περίπου 20 ετών.
Με αυτά τα δεδομένα, η νέα κίνηση της Chevron δεν αντιμετωπίζεται ως μια απλή επιχειρηματική εξέλιξη, αλλά ως ακόμη ένα κομμάτι ενός ευρύτερου παζλ που διαμορφώνει σταδιακά μια νέα ενεργειακή προοπτική για τη χώρα. Η Ελλάδα επιχειρεί να περάσει από την εποχή των σεισμικών ερευνών στην εποχή των γεωτρήσεων και ενδεχομένως, εφόσον επιβεβαιωθούν οι προσδοκίες, στην εποχή της παραγωγής φυσικού αερίου.
Πηγή: capital.gr

