Οι τετραμερείς συνομιλίες μεταξύ Ιράν, Ηνωμένων Πολιτειών, και των μεσολαβητών Πακιστάν και Κατάρ ολοκληρώθηκαν ύστερα από περίπου 80 λεπτά στην Ελβετία, με την ιρανική αντιπροσωπεία να προχωρά σε εσωτερικές διαβουλεύσεις.
Οι διαπραγματεύσεις στο θέρετρο Μπίργκενστοκ σηματοδότησαν την έναρξη ενός παραθύρου 60 ημερών για περαιτέρω συνομιλίες, βάσει του 14-σημείου Μνημονίου Συνεννόησης του Ισλαμαμπάντ που υπεγράφη νωρίτερα μέσα στην εβδομάδα.
Η ιρανική αποστολή, με επικεφαλής τον πρόεδρο του Κοινοβουλίου Μοχαμάντ Μπακέρ Γκαλιμπάφ και τον υπουργό Εξωτερικών Αμπάς Αραγτσί, ζήτησε την πλήρη εφαρμογή του μνημονίου.
Αμερικανός διπλωμάτης δήλωσε από την πλευρά του στο Axios ότι οι συνομιλίες επικεντρώθηκαν στους μηχανισμούς αποκλιμάκωσης στη Μέση Ανατολή και στην επιβολή της εκεχειρίας στον Λίβανο. Ιρανοί αξιωματούχοι είχαν τονίσει πριν τις συνομιλίες πως η πρόοδος εξαρτάται από την τήρηση των αμερικανικών δεσμεύσεων, ιδίως για τον τερματισμό των ισραηλινών επιθέσεων.
Της αμερικανικής αντιπροσωπείας ηγήθηκε ο αντιπρόεδρος των ΗΠΑ Τζέι Ντι Βανς, ο οποίος έφτασε στην Ελβετία νωρίς την Κυριακή, συνοδευόμενος από τον Τζάρεντ Κούσνερ και τον Στιβ Γουίτκοφ. Ο πρωθυπουργός του Πακιστάν Σεχμπάζ Σαρίφ, μαζί με τον αρχηγό του στρατού στρατάρχη Ασίμ Μουνίρ, συντόνισε τη μεσολαβητική προσπάθεια από κοινού με τον πρωθυπουργό του Κατάρ σεΐχη Μοχάμεντ μπιν Αμπντουλραχμάν Αλ Θάνι.
Κατά την άφιξή του στο θέρετρο, ο Γκαλιμπάφ είχε χωριστές συναντήσεις με τους διαμεσολαβητές του Κατάρ και του Πακιστάν, πριν εισέλθει στις τετραμερείς συνομιλίες όπου συμμετείχαν και εκπρόσωποι των ΗΠΑ. Το πρωί της Κυριακής, ο Αραγτσί συναντήθηκε και με τον Ελβετό ομόλογό του.
Οι θέσεις της Τεχεράνης και το περιεχόμενο του Μνημονίου
Ο εκπρόσωπος της ιρανικής διαπραγματευτικής ομάδας Εσμαήλ Μπαγκαεΐ δήλωσε ότι κύριο θέμα των συνομιλιών ήταν η απαίτηση για πλήρη εφαρμογή των αμερικανικών υποχρεώσεων στο πλαίσιο του Μνημονίου του Ισλαμαμπάντ.
Σύμφωνα με το πρακτορείο IRNA, η ιρανική αντιπροσωπεία σκοπεύει να ζητήσει από τους μεσολαβητές εγγυήσεις για την εφαρμογή του Μνημονίου από τις ΗΠΑ, με έμφαση στον τερματισμό κάθε επιθετικής ενέργειας κατά του Ιράν και των περιφερειακών συμμάχων του και ειδικότερα στη διακοπή των ισραηλινών επιχειρήσεων στον Λίβανο.
Στην ατζέντα περιλαμβάνεται επίσης η άρση ή η μείωση των αμερικανικών κυρώσεων, καθώς και η χαλάρωση των ιρανικών περιορισμών στη ναυσιπλοΐα στα Στενά του Ορμούζ, την κρίσιμη θαλάσσια αρτηρία από την οποία διέρχεται περίπου το ένα πέμπτο της παγκόσμιας προμήθειας πετρελαίου.
Οι συνομιλίες διεξήχθησαν μία ημέρα μετά την ανακοίνωση των Φρουρών της Ισλαμικής Επανάστασης ότι τα Στενά του Ορμούζ κλείνουν για όλα τα πλοία, ως απάντηση στις αμερικανικές παραβιάσεις του Μνημονίου του Ισλαμαμπάντ και τις επιθέσεις του ισραηλινού στρατού κατά θέσεων της Χεζμπολάχ στον Λίβανο.
Επόμενα βήματα και κρίσιμες ρήτρες
Το αποτέλεσμα των συνομιλιών της Κυριακής θα καθορίσει την ατζέντα του δεύτερου γύρου, με στόχο μια συνολική συμφωνία που θα επιλύει εκκρεμή ζητήματα, μεταξύ αυτών και το πυρηνικό πρόγραμμα του Ιράν.
Μιλώντας στα ΜΜΕ από το Μπίργκενστοκ, ο Μπαγκαεΐ εξήγησε ότι το άρθρο 13 του Μνημονίου προβλέπει πως η έναρξη διαπραγματεύσεων για τελική συμφωνία εξαρτάται από την εφαρμογή πέντε όρων, μεταξύ των οποίων και η παύση των πολεμικών επιχειρήσεων, ιδιαίτερα στον Λίβανο.
«Η συγκεκριμένη ρήτρα δεν έχει εφαρμοστεί πλήρως έως τώρα και το σιωνιστικό (ισραηλινό) καθεστώς συνεχίζει να παραβιάζει τις δεσμεύσεις του στον Λίβανο», σημείωσε ο ίδιος, προσθέτοντας ότι το ζήτημα αυτό θα αποτελέσει κεντρικό σημείο των συζητήσεων.
Ο Μπαγκαεΐ ανέφερε ακόμη ότι άλλες διατάξεις του Μνημονίου προβλέπουν προκαταρκτικά και εκτελεστικά μέτρα, όπως την απελευθέρωση των δεσμευμένων ιρανικών κεφαλαίων και την έκδοση αδειών για εξαγωγές ιρανικού πετρελαίου. Όπως είπε, για πρώτη φορά στην ιστορία των έμμεσων διαπραγματεύσεων Ιράν–ΗΠΑ, εκπρόσωποι των δύο χωρών επρόκειτο να καθίσουν στο ίδιο τραπέζι, παρουσία των διαμεσολαβητών από Κατάρ και Πακιστάν.
Το Μνημόνιο του Ισλαμαμπάντ μεταξύ ΗΠΑ και Ιράν από τους προέδρους των δύο χωρών την περασμένη Τετάρτη, 110 ημέρες μετά την ανακοίνωση εκεχειρίας από το Πακιστάν για τον τερματισμό της 39ήμερης αμερικανοϊσραηλινής επίθεσης κατά του Ιράν. Στόχος του Μνημονίου είναι να θέσει οριστικό τέλος στις εχθροπραξίες και να ανοίξει τον δρόμο για 60ήμερες διαπραγματεύσεις με σκοπό μια τελική ειρηνευτική συμφωνία.
Πηγή: tanea.gr
