Όλο και περισσότεροι άνθρωποι στρέφονται στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης – όπως το TikTok, το Instagram, το YouTube και το Reddit – για να ενημερωθούν σχετικά με ψυχικές διαταραχές και να αλληλεπιδράσουν με άτομα που έχουν παρόμοιες εμπειρίες.
Δεν πρόκειται μόνο για γνωστές παθήσεις, όπως η κατάθλιψη, το άγχος και η σχιζοφρένεια. Στις συζητήσεις περιλαμβάνονται και καταστάσεις που εντάσσονται κάτω από την ομπρέλα του «νευροδιαφορετικού», όπως ο αυτισμός, η ΔΕΠΥ (διαταραχή ελλειμματικής προσοχής και υπερκινητικότητας), το σύνδρομο Τουρέτ και η δυσλεξία.
Ενδεικτικά, στο TikTok το hashtag #adhd έχει συγκεντρώσει περισσότερες από 50 δισεκατομμύρια προβολές.
Ερευνητές θέλησαν να εξετάσουν πώς οι πλατφόρμες κοινωνικής δικτύωσης διαμορφώνουν την κατανόηση γύρω από την ψυχική υγεία. Για τον σκοπό αυτό, ανέλυσαν περισσότερες από 14 εκατομμύρια αναρτήσεις και σχόλια στο Reddit.
Η ανάλυση έδειξε ότι οι συζητήσεις μετατοπίζονται προς τη ΔΕΠΥ και τον αυτισμό, απομακρυνόμενες από θέματα άγχους και κατάθλιψης. Τα ευρήματα αυτά έχουν σημαντικές επιπτώσεις στον τρόπο με τον οποίο οι άνθρωποι αντιλαμβάνονται και αναζητούν βοήθεια για ψυχικά προβλήματα.

pixabay
Τα καλά και κακά της σύνδεσης και επικοινωνίας στα social media
Η παρουσία της ψυχικής υγείας στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης έχει αυξήσει την ορατότητά της, με ορισμένες θετικές συνέπειες. Πιθανότατα έχει μειώσει το στίγμα των ψυχικών ασθενειών και έχει ενισχύσει τη χρήση υπηρεσιών ψυχικής υγείας.
Ωστόσο, υπάρχουν και αρνητικές πλευρές. Η υπερβολική έκθεση μπορεί να προκαλέσει ή να επιδεινώσει διατροφικές διαταραχές, να συμβάλει στη διάδοση συμπτωμάτων όπως οι τικ συμπεριφορές και να οδηγήσει σε αμφισβητούμενες αυτοδιαγνώσεις.
Η παραπληροφόρηση είναι επίσης διαδεδομένη. Μία μελέτη διαπίστωσε ότι η πλειονότητα των πιο δημοφιλών βίντεο στο TikTok για τη ΔΕΠΥ ήταν παραπλανητικά. Παρόμοια φαινόμενα εντοπίζονται και σε άλλες ψυχικές διαταραχές στα κοινωνικά δίκτυα.
Οι συζητήσεις εξελίσσονται
Η διαδικτυακή συζήτηση γύρω από την ψυχική υγεία δεν έχει απλώς αυξηθεί ποσοτικά. Ορισμένες καταστάσεις προσελκύουν πλέον μεγαλύτερη προσοχή, ενώ άλλες υποχωρούν, αλλάζοντας τη δυναμική μεταξύ τους.
Σε μελέτη στο Reddit που δημοσιεύθηκε πέρυσι, διαπιστώθηκε ότι οι κοινότητες που σχετίζονται με τη ΔΕΠΥ και τον αυτισμό έγιναν ιδιαίτερα δημοφιλείς από το 2012 έως το 2022, με αυξανόμενη αλληλοεπικάλυψη χρηστών και περιεχομένου.
Οι συζητήσεις επικεντρώνονταν ολοένα περισσότερο στις εμπειρίες ενηλίκων, στις δυσκολίες πρόσβασης σε διαγνωστικές αξιολογήσεις και στα προβλήματα στις προσωπικές σχέσεις.
Αυτή η σύγκλιση δείχνει πώς τα κοινωνικά δίκτυα μπορούν να αναδιαμορφώσουν την εικόνα της ψυχικής υγείας.

pixabay
Η νέα μελέτη
Σε νεότερη έρευνα, οι επιστήμονες ανέλυσαν περισσότερες από 14 εκατομμύρια αναρτήσεις και σχόλια από μερικές από τις μεγαλύτερες κοινότητες ψυχικής υγείας στο Reddit.
Οι 14 κοινότητες που εξετάστηκαν αφορούσαν τη διάθεση, το άγχος, το τραύμα, την προσωπικότητα, τη διάσχιση (αποσύνδεση) και την ψύχωση, καθώς και καταστάσεις όπως ο αυτισμός, η ΔΕΠΥ, το σύνδρομο Τουρέτ και η δυσλεξία.
Η ανάλυση κάλυψε την περίοδο 2015–2022 και ερεύνησε τις αλλαγές στη γλώσσα και στα μέλη των κοινοτήτων, αλλά και το πώς αυτές οι αλλαγές αντικατοπτρίζουν τη μετατόπιση της προσοχής σε συγκεκριμένες διαταραχές.
Το 2015, οι κοινότητες για την κατάθλιψη και το άγχος ήταν οι πιο ενεργές και συνδεδεμένες με πολλές άλλες. Ωστόσο, το 2022, οι κοινότητες για τη ΔΕΠΥ και τον αυτισμό είχαν αναδειχθεί ως οι πιο δημοφιλείς, μεταβάλλοντας το τοπίο των διαδικτυακών συζητήσεων για την ψυχική υγεία.
Παρότι οι χρήστες του Reddit δεν αντιπροσωπεύουν το σύνολο του πληθυσμού – καθώς είναι συνήθως νεότεροι, άνδρες και πιο εξοικειωμένοι με την τεχνολογία – η μελέτη παρέχει πολύτιμες ενδείξεις για τις αλλαγές στον τρόπο με τον οποίο συζητείται η ψυχική υγεία στο διαδίκτυο.
Γιατί έχει σημασία
Η αυξανόμενη προβολή της ΔΕΠΥ και του αυτισμού στα κοινωνικά μέσα τα καθιστά όλο και πιο δημοφιλείς εξηγήσεις για προβλήματα ψυχικής υγείας. Αυτό μπορεί να βοηθήσει ανθρώπους να αναγνωρίσουν εγκαίρως τις δυσκολίες τους.
Ωστόσο, ενδέχεται να οδηγήσει και σε εσφαλμένες ερμηνείες, με άτομα να παρερμηνεύουν τα συμπτώματά τους ή να τα αποδίδουν λανθασμένα στη ΔΕΠΥ ή τον αυτισμό, ενώ υπάρχει άλλη αιτία.
Οι παρανοήσεις αυτές μπορεί να καθυστερήσουν την πρόσβαση στην κατάλληλη θεραπεία και να επιβαρύνουν περαιτέρω τις υπηρεσίες ψυχικής υγείας, αφήνοντας άλλες διαταραχές αδιάγνωστες.
Πηγή: theconversation.com
Πηγή: tanea.gr

