Κόσμος

Είναι απειλή για το περιβάλλον η εξόρυξη άμμου; Τι απαντά ο ΟΗΕ

Είναι απειλή για το περιβάλλον η εξόρυξη άμμου; Τι απαντά ο ΟΗΕ

Καμπανάκια χτυπάει μια νέα έκθεση του ΟΗΕ, η οποία προειδοποιεί ότι η άμμος εξορύσσεται ταχύτερα από ό,τι μπορεί να αναπληρωθεί

Κάθε χρόνο χρησιμοποιούνται τουλάχιστον 50 δισ. τόνοι άμμου παγκοσμίως στην αστική ανάπτυξη και τη βιομηχανία – μάλιστα ο αριθμός αυτός αναμένεται να αυξηθεί.

Καμπανάκια όμως χτυπάει μια νέα έκθεση του ΟΗΕ, η οποία προειδοποιεί ότι η άμμος εξορύσσεται ταχύτερα από ό,τι μπορεί να αναπληρωθεί.

Αυτό είναι ιδιαιτέρως ανησυχητικό γιατί απειλεί τα μέσα επιβίωσης, τα οικοσυστήματα αλλά και την ίδια τη δομή του φυσικού κόσμου.

Εξόρυξη άμμου: Οι Μαλδίβες παράδειγμα προς αποφυγή;

Ένα πρόσφατο παράδειγμα εκτεταμένης χρήσης άμμου προσφέρει το Μαλέ, η πρωτεύουσα των Μαλδίβων. Επειδή η περιοχή απειλείται από την άνοδο της στάθμης της θάλασσας, το 2019 ξεκίνησε ένα μεγαλεπήβολο έργο αποκατάστασης γης.

Μια ολλανδική εταιρεία συμφώνησε με την τοπική κυβέρνηση να γεμίσει τη λιμνοθάλασσα στο νησί Gulhifalhu, κοντά στο Μαλέ.

Η αποκατάσταση γης έκτασης 192 εκταρίων (475 στρεμμάτων) απαιτούσε 24,5 εκατ. κυβικά μέτρα άμμου που εξορύχθηκαν από 13,75 τετραγωνικά χιλιόμετρα της βόρειας ατόλης του Μαλέ.

Έξι μήνες αργότερα, όταν η άμμος…κύλισε στο αυλάκι, μια περιβαλλοντική αξιολόγηση κατέληξε στο συμπέρασμα ότι η ζημιά που το έργο προκάλεσε στο περιβάλλον θα ήταν μη αναστρέψιμη, αναφέρει ο Guardian.

Επιπτώσεις σε φύση και τοπικές κοινότητες

Ο Pascal Peduzzi, διευθυντής της βάσης δεδομένων για τους παγκόσμιους πόρους του Περιβαλλοντικού Προγράμματος των Ηνωμένων Εθνών (UNEP) στη Γενεύη, η οποία συνέταξε την έκθεση, δήλωσε στον Guardian:

«Μερικές φορές λέγεται ότι η άμμος είναι ο αφανής ήρωας της ανάπτυξης, αλλά αν κάτι παραβλέπεται ακόμη πιο πολύ, αυτό είναι ο ουσιαστικός ρόλος της στη διατήρηση των φυσικών υπηρεσιών από τις οποίες εξαρτόμαστε».

Όπως τονίζει η έκθεση του UNEP, το έργο Gulhifalhu κατέστρεψε 200 εκτάρια οικοτόπων κοραλλιογενών υφάλων και λιμνοθαλασσών, συμπεριλαμβανομένων θαλάσσιων προστατευόμενων περιοχών

Μάλιστα, ο ΟΗΕ διαπίστωσε ότι περίπου οι μισές εταιρείες βυθοκόρησης λειτουργούσαν σε προστατευόμενες περιοχές, αντιπροσωπεύοντας το 15% του όγκου της άμμου που είχε βυθοκοπηθεί.

Στις αρνητικές επιπτώσεις συμπεριλαμβάνεται η απώλεια κρίσιμων οικοτόπων για ψάρια, χελώνες, πουλιά, καβούρια και άλλα είδη που υποστηρίζουν τα οικοσυστήματα, την αλιεία και τον τουρισμό, αναφέρει η έκθεση.

Ούτε όμως οι τοπικές κοινότητες έμειναν αλώβητες, όπως δείχνουν ανάλογες περιπτώσεις σε άλλα μέρη του κόσμου.

Για παράδειγμα, στις Φιλιππίνες η εκβάθυνση 155 εκατ. κυβικών μέτρων άμμου για ένα έργο αεροδρομίου 1.700 εκταρίων κατέστρεψε τις τοπικές αλιευτικές κοινότητες. Με την απομάκρυνση του πυθμένα του κόλπου της Μανίλα αποχώρησαν και τα ψάρια.

Στο Νότιο Σουλαουέζι της Ινδονησίας, η εκβάθυνση 22 εκατ. κυβικών μέτρων άμμου σε βασικές περιοχές αλιείας με σκοπό την αστική ανάπτυξη μείωσε τα εισοδήματα των αλιευτικών κοινοτήτων κατά 80%.

Εξόρυξη άμμου: Υιοθέτηση ή διαχείριση;

Για να διαλευκανθεί αν μπορούμε να συνεχίσουμε ή αν θα ήταν προτιμότερο να εγκαταλείψουμε την εξόρυξη άμμου, απαιτείται αναθεώρηση των διαδικασιών διακυβέρνησης, αναφέρει το UNEP.

Οι πολεοδόμοι χρειάζονται καλύτερα δεδομένα, χαρτογράφηση και παρακολούθηση για να εντοπίσουν περιοχές υψηλής οικολογικής αξίας.

Πρέπει όμως να προσφέρουν και μεγαλύτερη διαφάνεια καθώς και να τηρούν πιστότερα τους περιβαλλοντικούς κανόνες.

Πηγή: ot.gr

Πηγή: in.gr

ΧΩΡΙΣ ΦΙΛΤΡΟ
Ο Περιφερειάρχης Θεσσαλίας, Δημήτρης Κουρέτας, επισκέφθηκε την πρότυπη μονάδα υδροπονικής καλλιέργειας τομάτας 'Κήποι Καρδίτσας'. Μία τεχνολογικά προηγμένη επένδυση ύψους €28 εκατ. ευρώ. Ενημερώθηκε για τις καινοτόμες, περιβαλλοντικά φιλικές μεθόδους παραγωγής και το σύστημα μείωσης του ενεργειακού κόστους. Η διοίκηση εξέφρασε την δέσμευσή της για επέκταση της μονάδας (από 80 σε 130 στρέμματα), η οποία ήδη απασχολεί 100 εργαζόμενους , ενισχύοντας την τοπική οικονομία.
THINK TANK

1. Πώς είναι δυνατόν μία καθαρά ιδιωτική επένδυση €28 εκατομμυρίων, με θέσεις εργασίας που δημιούργησε η ίδια η επιχείρηση, να παρουσιάζεται επικοινωνιακά περίπου ως «επίτευγμα» της Περιφέρειας Θεσσαλίας και του Δημήτρη Κουρέτα;

2. Μπορεί μία επικοινωνιακή επίσκεψη σε ένα σύγχρονο θερμοκήπιο να υποκαταστήσει την απουσία ουσιαστικής πολιτικής για τα πραγματικά προβλήματα του θεσσαλικού αγροτικού κόσμου, όπως το κόστος παραγωγής, οι υποδομές, το νερό και οι αποζημιώσεις;

3. Μήπως η υπερβολική χρήση τεχνολογικών όρων και «εντυπωσιακών» ακρωνυμίων στο δελτίο τύπου επιχειρεί περισσότερο να δημιουργήσει εικόνα και εντυπώσεις παρά να παρουσιάσει συγκεκριμένο έργο και μετρήσιμη συμβολή της δημόσιας διοίκησης;