Σύμφωνα με δημοσίευμα των «New York Times», Αμερικανοί αξιωματούχοι εκτιμούσαν ότι το Ισραήλ ενδέχεται να σχεδίαζε τη δολοφονία κορυφαίων διαπραγματευτών του Ιράν, την περίοδο που η Ουάσιγκτον πραγματοποιούσε ευαίσθητες συνομιλίες με την Τεχεράνη για την επίτευξη προσωρινής ειρηνευτικής συμφωνίας. Οι πληροφορίες αυτές βασίζονται σε μαρτυρίες νυν και πρώην Αμερικανών αξιωματούχων.
Η στοχοποίηση ανώτερων Ιρανών ηγετών φέρεται να αποτελούσε μέρος της ισραηλινής στρατηγικής από την έναρξη του πολέμου. Οι ανησυχίες των ΗΠΑ κορυφώθηκαν όταν πληροφορήθηκαν ότι στο στόχαστρο ενδέχεται να βρίσκονταν ο Αμπάς Αραγκτσί, υπουργός Εξωτερικών του Ιράν, και ο Μοχάμαντ Μπαγκέρ Γκαλιμπάφ, πρόεδρος του ιρανικού κοινοβουλίου, κατά τη διάρκεια των διαπραγματεύσεων για κατάπαυση του πυρός τον Απρίλιο.
Φοβούμενη ότι μια ενδεχόμενη απόπειρα δολοφονίας θα υπονόμευε τις συνομιλίες, η αμερικανική πλευρά ζήτησε, σύμφωνα με τις ίδιες πηγές, από χώρες της περιοχής να προειδοποιήσουν το Ιράν για τον πιθανό κίνδυνο. Αμερικανοί αξιωματούχοι παραδέχτηκαν στους «New York Times» ότι οι Αραγκτσί και Γκαλιμπάφ «θα μπορούσαν να θεωρηθούν νόμιμοι στόχοι για το Ισραήλ», το οποίο επιδίωκε την αποδυνάμωση της ιρανικής κυβέρνησης.
Ωστόσο, μετά την έναρξη των συνομιλιών τον Απρίλιο, η Ουάσιγκτον εκτίμησε ότι οποιαδήποτε τέτοια ενέργεια θα έβαζε τέλος στις διαπραγματεύσεις και θα αναζωπύρωνε τις εχθροπραξίες. Το Ισραήλ, την ίδια ώρα, επικέντρωνε τις επιχειρήσεις του στη στοχοποίηση της ιρανικής ηγεσίας, ενώ οι ΗΠΑ είχαν ως προτεραιότητα στρατιωτικές υποδομές.
Διαφορετικές στρατηγικές ΗΠΑ και Ισραήλ
Οι ισραηλινές επιθέσεις περιλάμβαναν τη δολοφονία στελεχών όπως ο Αλί Λαριτζάνι, κορυφαίος αξιωματούχος εθνικής ασφάλειας, και ο Καμάλ Χαραζί, πρώην υπουργός Εξωτερικών του Ιράν. Και οι δύο συμμετείχαν σε διαπραγματεύσεις με τις Ηνωμένες Πολιτείες πριν σκοτωθούν σε στοχευμένες επιχειρήσεις.
Οι υποψίες της κυβέρνησης Τραμπ για ισραηλινή συνωμοσία ανέδειξαν τις βαθιές διαφορές στους πολεμικούς στόχους των δύο συμμάχων. Η εκεχειρία δύο εβδομάδων τον Απρίλιο είχε προκαλέσει εσωτερικές αντιδράσεις στο Ισραήλ, όπου πολλοί θεώρησαν ότι οι ΗΠΑ επιχειρούσαν να τερματίσουν πρόωρα τον πόλεμο.
Οι Αραγκτσί και Γκαλιμπάφ ήταν οι κύριοι εκπρόσωποι του Ιράν στις διαπραγματεύσεις για την κατάπαυση του πυρός και τη μελλοντική ειρήνη με τις Ηνωμένες Πολιτείες. Τον Ιούνιο, οι δύο πλευρές κατέληξαν σε μια συμφωνία-πλαίσιο για το άνοιγμα των Στενών του Ορμούζ και την προετοιμασία νέων συνομιλιών για το πυρηνικό πρόγραμμα της Τεχεράνης.
Οι λίστες στόχων και οι αμερικανικές παρεμβάσεις
Η «Wall Street Journal» είχε αποκαλύψει ότι το Ισραήλ είχε συμπεριλάβει τους Αραγκτσί και Γκαλιμπάφ σε λίστα στόχων, αλλά τους αφαίρεσε προσωρινά όταν οι ΗΠΑ ξεκίνησαν διαβουλεύσεις με το Ιράν. Αμερικανοί και περιφερειακοί αξιωματούχοι ανέφεραν ότι η κυβέρνηση Τραμπ ζήτησε από το Ισραήλ να αποφύγει τέτοιες ενέργειες.
Ο Γκαλιμπάφ, σύμφωνα με ιρανικές πηγές, επέζησε από δύο ισραηλινές επιθέσεις – μία στον πόλεμο των 12 ημερών του 2025 και μία στη φετινή σύγκρουση. Και στις δύο περιπτώσεις ανασύρθηκε ζωντανός από τα ερείπια, γεγονός που αναδείχθηκε στα τοπικά μέσα ως ένδειξη προσωπικής θυσίας.
«Σήμερα ο κ. Γκαλιμπάφ και ο κ. Αραγκτσί, καθώς και άλλα μέλη της διαπραγματευτικής ομάδας, έθεσαν τη ζωή τους σε κίνδυνο γνωρίζοντας τους σοβαρούς κινδύνους για την ασφάλειά τους, και αυτό ονομάζεται πραγματική θυσία, όχι πολιτική τακτική», δήλωσε ο βουλευτής Μοχσέν Ζανγκάνε στα μέσα ενημέρωσης στα τέλη Απριλίου.
Η ιρανική αντιπροσωπεία υπό απειλή
Κατά τη διάρκεια των συνομιλιών, το Ιράν έλαβε αυστηρά μέτρα ασφαλείας για να αποτρέψει πιθανές επιθέσεις. Όταν ο Γκαλιμπάφ επρόκειτο να ταξιδέψει στο Ισλαμαμπάντ για συνάντηση με τον Αντιπρόεδρο Τζέι Ντι Βανς, οι ιρανικές αρχές εξέφρασαν φόβους ότι το Ισραήλ θα επιχειρούσε να πλήξει την αποστολή.
Οι Ιρανοί ζήτησαν μέσω Πακιστάν και Κατάρ εγγυήσεις από τις Ηνωμένες Πολιτείες ότι δεν θα υπάρξει ισραηλινή δράση εναντίον της αντιπροσωπείας. Πακιστανικά μαχητικά συνόδευσαν τα ιρανικά αεροσκάφη καθ’ όλη τη διαδρομή προς και από το Ισλαμαμπάντ.
Κατά την επιστροφή, οι ιρανικές δυνάμεις ασφαλείας ενημέρωσαν ότι υπήρχε απειλή ισραηλινής επίθεσης, καθώς δύο μαχητικά φέρονταν να είχαν εισέλθει στον ιρανικό εναέριο χώρο. Το αεροσκάφος του Γκαλιμπάφ προσγειώθηκε εκτάκτως στη Μασχάντ και η αντιπροσωπεία επέστρεψε οδικώς στην Τεχεράνη, σύμφωνα με τον ανώτερο σύμβουλό του Μαχντί Μοχαμάντι.
Πηγή: tanea.gr
