Η Ημέρα Μνήμης του Ολοκαυτώματος είναι ή οφείλει να είναι μιά ημέρα σιωπής, σεβασμού και ιστορικής αυτογνωσίας.
Μία ημέρα υπεράνω πολιτικών συσχετισμών, κομματικών φοβιών και ιδεολογικών εκβιασμών.
Κι’ όμως , στον Βόλο του 2026, η Μνήμη μετατράπηκε σε πεδίο πολιτικής διαχείρισης, με πρωταγωνιστή την Περιφέρεια Θεσσαλίας, και προσωπικά τον Περιφερειάρχη Δημήτρη Κουρέτα.
Γράφει ο Παπαϊωάννου Στέργιος
Η ακύρωση της κεντρικής ομιλίας, του δημοσιογράφου και συγγραφέα Σάκη Μουμτζή, στην εκδήλωση Μνήμης της Ισραηλιτικής Κοινότητας Βόλου, την 1η Φεβρουαρίου 2026 δεν είναι ένα δευτερεύον οργανωτικό επεισόδιο!
Είναι ένα γεγονός θεσμικά βαρύ, πολιτικά αποκαλυπτικό και ιστορικά ανησυχητικό!
Διότι δεν ακυρώθηκε μια εκδήλωση ακυρώθηκε ο λόγος!
Και μάλιστα σε μια τελετή αφιερωμένη στα έξι εκατομμύρια Εβραίων, που εξοντώθηκαν από τον ναζισμό!
Τα γεγονότα είναι αμείλικτα και σαφή.
Η Περιφέρεια Θεσσαλίας είχε αρχικά εγκρίνει την εκδήλωση με κεντρικό ομιλητή τον Σάκη Μουμτζή , όπως αποτυπώθηκε και στην επίσημη πρόσκληση.
Υπό την πίεση αντιδράσεων, από συλλογικότητες και φορείς του αριστερού χώρου, επέλεξε να μην αποσύρει τη θεσμική της στήριξη ― πράξη που θα σεβόταν την αυτονομία της Ισραηλιτικής Κοινότητας αλλά να παραμείνει συνδιοργανώτρια και να επιβάλει ποιος «επιτρέπεται» και ποιος «απαγορεύεται» να μιλήσει!
Με απλά λόγια η αιρετή Περιφερειακή Αρχή ανέλαβε ρόλο επιτηρητή φρονημάτων!
Η Ισραηλιτική Κοινότητα Βόλου ― άν και δεν έβλεπε λόγο ανησυχίας για την διεξαγωγή της εκδήλωσης ― αποδέχθηκε την εισήγηση της Περιφέρειας «για λόγους ηρεμίας».
Μιά φράση που, ειρωνικά, αποκαλύπτει το βάθος του προβλήματος …
Δηλαδή, η σιωπή προτιμήθηκε ως εγγύηση της τάξεως.
Ακριβώς αυτήν ήταν ανέκαθεν η λογική κάθε αυταρχισμού!
Ιδιαίτερη βαρύτητα έχει η ανακοίνωση του ‘Κεντρικού Ισραηλιτικού Συμβουλίου Ελλάδος’ , που εκφράζει «βαθιά απογοήτευση» διά την ακύρωση της ομιλίας.
Το ΚΙΣΕ υπενθυμίζει το αυτονόητο , αλλά ενοχλητικό για ορισμένους:
«ο Σάκης Μουμτζής συγκαταλέγεται στους πλέον σταθερούς και δημόσιους πολέμιους του αντισημιτισμού. Και προχωρά στο ουσιώδες ιστορικό δίδαγμα, ότι πριν από το Άουσβιτς, προηγήθηκαν η φίμωση, οι απαγορεύσεις, οι αποκλεισμοί και η ‟ορθή σκέψη”.»
Αυτό ακριβώς είναι και το κεντρικό ζήτημα.
Όχι άν συμφωνεί , ή διαφωνεί κάποιος με τον συγκεκριμένο ομιλητή. Αλλά, άν μια δημοκρατικά εκλεγμένη αρχή νομιμοποιείται να αποφασίζει , ποια φωνή είναι «αποδεκτή» σε μια εκδήλωση Μνήμης για το Ολοκαύτωμα.
Η απάντηση, σε κάθε δημοκρατική κοινωνία, που σέβεται τον εαυτό της, είναι μία Όχι!
Η πολιτική ευθύνη βαραίνει ακέραια τον Δημήτρη Κουρέτα!
Όχι επειδή «φοβήθηκε» αντιδράσεις ο φόβος δεν είναι ελαφρυντικό στην άσκηση εξουσίας αλλά επειδή επέλεξε να τον μετατρέψει σε πολιτική πρακτική!
Μιά πρακτική που ̶ όπως εύστοχα σχολιάστηκε ̶ παραπέμπει σε ‘αστυνομική παιδεία’!
Στην αντίληψη, ότι η τάξη προηγείται της ελευθερίας!
Ότι η σιωπή είναι προτιμότερη, από την διαφωνία!
Και, ότι οι πολίτες χρειάζονται καθοδήγηση στο τί πρέπει να ακούνε!
Η ανάρτηση του Μωυσή Μόρδου απογυμνώνει τον πυρήνα του προβλήματος!
Δεν πρόκειται για μια «ευαισθησία» απέναντι στο Ολοκαύτωμα. Πρόκειται για ιδεολογικό έλεγχο του δημόσιου λόγου!
Όπου ο αντιφασισμός , μετατρέπεται σε εργαλείο αποκλεισμού!
Και η φιλοεβραϊκή στάση κρίνεται με κομματικά φίλτρα.
Ένα επικίνδυνο παράδοξο είναι, ότι στο όνομα της αντιφασιστικής καθαρότητας, υιοθετούνται πρακτικές , που αποτελούν τον πυρήνα κάθε φασισμού!
Η Ιστορία δεν ξεκινά με στρατόπεδα συγκέντρωσης.
Ξεκινά με λίστες, απαγορεύσεις και «ανεπιθύμητους» ομιλητές.
Ξεκινά όταν η εξουσία πιστεύει, ότι μπορεί να προστατεύσει την δημοκρατία ― περιορίζοντάς την!
Και αυτό ακριβώς είναι, που καθιστά την υπόθεση του Βόλου τόσο ανησυχητική.
Η Μνήμη του Ολοκαυτώματος δεν ανήκει σε καμία Περιφέρεια!
Σε κανένα κόμμα!
Σε καμία συλλογικότητα!
Ανήκει στην Ιστορία και στην συνείδηση!
Και όποιος επιχειρεί να τη διαχειριστεί με όρους πολιτικού φόβου , ή ιδεολογικής συμμόρφωσης δεν την τιμά!
Την τραυματίζει!
Σε μια εποχή, όπου ο αντισημιτισμός επανεμφανίζεται και ο ολοκληρωτισμός αλλάζει πρόσωπα , αλλά όχι μεθόδους • το μήνυμα από τον Βόλο δεν αφορά τον Σάκη Μουμτζή.
Αφορά την Δημοκρατία!
Και είναι ένα μήνυμα, που οφείλουμε να ακούσουμε πριν να είναι – όπως μας διδάσκει η Ιστορία πολύ αργά ... (!) .
