Η αιφνιδιαστική υπαναχώρηση του Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν στο ζήτημα του Πανεπιστημίου Μπιλγκί – με την ανάκληση της απόφασης που είχε οδηγήσει στην αναστολή της άδειας λειτουργίας του ύστερα από μέρες φοιτητικών κινητοποιήσεων – ήρθε να προσθέσει ακόμη ένα επεισόδιο στην ήδη τεταμένη πολιτική ατμόσφαιρα, παρότι, σύμφωνα με αναλυτές, σκοπός ήταν η εκτόνωση και η μετατόπιση του κέντρου βάρους από το μέτωπο των εξελίξεων στην αντιπολίτευση.
Την ώρα που η κυβέρνηση επιχειρεί να εμφανιστεί ως δύναμη που ανταποκρίνεται στην κοινωνική πίεση και διορθώνει αποφάσεις υπό το βάρος των αντιδράσεων, η αντιπολίτευση βρίσκεται αντιμέτωπη με μια βαθιά εσωτερική και θεσμική κρίση: η βίαιη αστυνομική επέμβαση στα κεντρικά γραφεία του Ρεπουμπλικανικού Λαϊκού Κόμματος (CHP), η καθαίρεση του Οζγκιούρ Οζέλ από την ηγεσία και η επαναφορά του Κεμάλ Κιλιτσντάρογλου έχουν κλιμακώσει την πολιτική ένταση σε πρωτοφανές επίπεδο.
Με απόφαση που δημοσιεύθηκε στην Εφημερίδα της Κυβερνήσεως, το Πανεπιστήμιο Μπιλγκί, του οποίου η άδεια λειτουργίας είχε ανασταλεί με υπογραφή του τούρκου προέδρου Ταγίπ Ερντογάν, άνοιξε ξανά. Είχαν προηγηθεί διαδηλώσεις φοιτητών που διήρκεσαν αρκετές μέρες.
Την Κυριακή, η έδρα του CHP εκκενώθηκε έπειτα από αστυνομική επέμβαση, με τον πρόεδρο του κόμματος Οζγκιούρ Οζέλ να καταγγέλλει τις εξελίξεις ως πολιτικά υποκινούμενες. Η επέμβαση πραγματοποιήθηκε κατόπιν αιτήματος του δικηγόρου του Κεμάλ Κιλιτσντάρογλου, στο πλαίσιο της εφαρμογής της δικαστικής απόφασης που καθαίρεσε από την ηγεσία τον Οζέλ, ο οποίος στη συνέχεια ηγήθηκε πορείας υποστηρικτών του CHP προς το τουρκικό κοινοβούλιο.
Οπως επισημαίνει η «Jerusalem Post», η Τουρκία βρίσκεται αντιμέτωπη με το ενδεχόμενο μιας σοβαρής πολιτικής κρίσης καθώς η απομάκρυνση του Οζέλ έρχεται έπειτα από χρόνια, κατά τα οποία το κυβερνών Κόμμα Δικαιοσύνης και Ανάπτυξης (AKP) στην Τουρκία φαίνεται να χρησιμοποιεί το δικαστικό σύστημα για να στοχοποιεί την αντιπολίτευση. Παράλληλα, ωστόσο, η αντιπολίτευση δεν έχει καταφέρει να εκτοπίσει το AKP από την εξουσία εδώ και 20 χρόνια. Αυτό οφείλεται σε μεγάλο βαθμό στο ότι σε ορισμένες περιόδους ήταν διχασμένη, ενώ ακόμη και όταν επιχείρησε να ενωθεί, δεν συγκέντρωσε αρκετές ψήφους. Παρ’ όλα αυτά, έχει επικρατήσει συχνά σε πολλές δημοτικές και τοπικές εκλογές. Σε αρκετές περιπτώσεις, στη συνέχεια η κυβέρνηση προχώρησε στη φυλάκιση και απομάκρυνση δημάρχων της αντιπολίτευσης.
Το χρονικό της νέας κρίσης
Ο κύκλος άνοιξε στις 21 Μαΐου, όταν τουρκικό εφετείο προχώρησε σε μια σπάνια απόφαση ανατρέποντας το αποτέλεσμα των εσωκομματικών εκλογών του CHP το 2023, τις οποίες είχε κερδίσει ο Οζέλ. Το δικαστήριο ακύρωσε το συνέδριο του κόμματος του 2023, ανατρέποντας πρωτόδικη απόφαση που είχε απορρίψει πέρυσι καταγγελίες περί παρατυπιών γύρω από την εκλογή του. Η απόφαση έθεσε σε αναστολή τον Οζέλ και μέλη της εκτελεστικής επιτροπής του κόμματος και επανέφερε προσωρινά στην ηγεσία τον 77χρονο Κεμάλ Κιλιτσντάρογλου, ο οποίος ηγήθηκε του CHP από το 2010 έως το 2023.
Υπό τον Κιλιτσντάρογλου, το CHP δεν κατάφερε να κερδίσει εθνικές εκλογές και οι ήττες οδήγησαν τον Εκρέμ Ιμάμογλου – εξέχον στέλεχος του CHP και δήμαρχο της Κωνσταντινούπολης, που θεωρείται βασικός αντίπαλος του Ερντογάν – να στηρίξει την αλλαγή ηγεσίας στο κόμμα. Ο Ιμάμογλου στήριξε τον Οζέλ, ο οποίος εξελέγη στην ηγεσία τον Νοέμβριο του 2023. Ωστόσο, πρώην και νυν στελέχη του CHP, εκφραστές του αντίπαλου ρεύματος, αμφισβήτησαν το αποτέλεσμα, ενώ εισαγγελείς υποστήριξαν ότι εξασφάλισε τη νίκη του εξαγοράζοντας ψήφους.
Οι δύο πλευρές του CHP επρόκειτο να συναντηθούν την Κυριακή για να γεφυρώσουν τις διαφορές τους, όμως εκπρόσωποι του Κιλιτσντάρογλου απευθύνθηκαν στην αστυνομία της Αγκυρας ζητώντας παρέμβαση.
Η αξιοποίηση του διχασμού
Οπως επισημαίνει το «Time», ορισμένοι αναλυτές εκτιμούν ότι ο Ερντογάν θα μπορούσε να αξιοποιήσει τον εσωτερικό διχασμό στο CHP για να οδηγήσει τη χώρα σε νέες εκλογές. Οι πρόεδροι στην Τουρκία περιορίζονται συνταγματικά σε δύο θητείες, ωστόσο ο Ερντογάν θα μπορούσε να διεκδικήσει ακόμη μία πενταετία αν προκηρυχθούν πρόωρες εκλογές.
Από την πλευρά του, το υπουργείο Δικαιοσύνης της Τουρκίας υποστήριξε ότι η αλλαγή στην ηγεσία του CHP «ενίσχυσε την εμπιστοσύνη των πολιτών στη δημοκρατία».
Στην πορεία της Κυριακής, ο Οζέλ, μιλώντας σε υποστηρικτές του, τους κάλεσε να στηρίξουν μία ακόμη επανίδρυση του κόμματος.
Πηγή: tanea.gr
