Τις εκτιμήσεις του για τις διεθνείς και ελληνικές οικονομικές εξελίξεις παρουσίασε ο διοικητής της τραπεζας της Ελλάδος, Γιάννης Στουρνάρας, στην Ετήσια Τακτική Γενική Συνέλευση της Ελληνικής Ένωσης Τραπεζών, όπως και τις βασικές προκλήσεις για την οικονομία, το ελληνικό τραπεζικό σύστημα και την Ευρώπη.
Εξελίξεις στην παγκόσμια, την ευρωπαϊκή και την ελληνική οικονομία
Το 2026 η παγκόσμια οικονομία εισήλθε σε μια νέα περίοδο αυξημένης αβεβαιότητας και εντεινόμενων γεωοικονομικών κινδύνων, μετά τις διαδοχικές και απρόβλεπτες διαταραχές των τελευταίων ετών. Η κλιμάκωση των εντάσεων στη Μέση Ανατολή και η διαταραχή των διεθνών ενεργειακών ροών λόγω του κλεισίματος του Στενού του Ορμούζ προκάλεσαν νέα απότομη άνοδο των διεθνών τιμών της ενέργειας, επιβαρύνοντας τις προοπτικές οικονομικής ανάπτυξης και αναζωπυρώνοντας τις πληθωριστικές πιέσεις σε παγκόσμιο επίπεδο. Παράλληλα, η διατήρηση υψηλών δασμών από τις Ηνωμένες Πολιτείες, η αυξανόμενη χρήση μη δασμολογικών εμποδίων και η συνεχιζόμενη αναδιάρθρωση των παγκόσμιων αλυσίδων εφοδιασμού εντείνουν την αβεβαιότητα και περιορίζουν τη δυναμική του διεθνούς εμπορίου.
Οι εξελίξεις αυτές σε συνδυασμό με τις επιπτώσεις της ΑΙ στην αγορά εργασία, επιβραδύνουν την παγκόσμια ανάπτυξη και ενισχύουν τον πληθωρισμό.
Η Ευρωζώνη και η Ελλάδα
Σε χαμηλά επίπεδα αναμένεται να παραμείνει η οινομική ανάπτυξη τη Ευρωζώνης, ενώ η αύξηση των τιμών της ενέργειας επηρεάζει αρνητικά την κατανάλωση και τις επενδύσεις.
Ο δε πληθωρισμός, αν και αποκλιμακώνεται, εξακολουθεί να κινείται πάνω από τον στόχο της ΕΚΤ.
Παρά το δύσκολο διεθνές περιβάλλον, η ελληνική οικονομία συνεχίζει να αναπτύσσεται ταχύτερα από τον μέσο όρο της Ευρωζώνης, οι επενδύσεις αποτελούν τον βασικό μοχλό ανάπτυξης, τα δημόσια οικονομικά παραμένουν ισχυρά, με υψηλά πρωτογενή πλεονάσματα και το δημόσιο χρέος συνεχίζει να μειώνεται ως ποσοστό του ΑΕΠ.
Κατά το πρώτο εξάμηνο του 2026, η αναμενόμενη περαιτέρω αποκλιμάκωση του πληθωρισμού, μετά το 2,9% του Δεκεμβρίου 2025, διακόπηκε εξαιτίας της γεωπολιτικής κρίσης στη Μέση Ανατολή και της έντονης αύξησης των διεθνών τιμών της ενέργειας.
Η άνοδος του ενεργειακού κόστους εκτιμάται ότι θα προκαλέσει δευτερογενείς επιδράσεις στις τιμές τόσο των υπηρεσιών όσο και των βιομηχανικών αγαθών, ενώ ο πληθωρισμός των ειδών διατροφής αναμένεται να διατηρηθεί σε υψηλά επίπεδα, αντανακλώντας κυρίως την αύξηση του ενεργειακού κόστους σε όλα τα στάδια της παραγωγικής και εφοδιαστικής αλυσίδας.
Ο γενικός πληθωρισμός αναμένεται σε 3,8% το 2026, από 2,9% το 2025, πριν υποχωρήσει σε 2,6% το 2027 και 2,3% το 2028, καθώς αναμένεται σταδιακή εξασθένιση των πιέσεων στις τιμές της ενέργειας και των ειδών διατροφής.
Οι τράπεζες
Ο τραπεζικός τομέας παρουσιάζει ιδιαίτερα θετική εικόνα, χάρη στην υψηλή κερδοφορία, την ισχυρή κεφαλαιακή επάρκεια και ρευστότητα, τη σημαντική μείωση των μη εξυπηρετούμενων δανείων, την
αυξημένη χρηματοδότηση επιχειρήσεων και νοικοκυριών.
Οι θετικές επιδόσεις του κλάδου αποτυπώνονται επίσης στις συνεχείς αναβαθμίσεις των πιστοληπτικών αξιολογήσεων των τραπεζών από τους διεθνείς οίκους αξιολόγησης, καθώς οι τέσσερις σημαντικές ελληνικές τράπεζες διαθέτουν πλέον αξιολόγηση BBB+, δηλαδή μία μόλις βαθμίδα χαμηλότερα από την κατηγορία Α.
Τα καθαρά έσοδα από τόκους υποστηρίχθηκαν κυρίως από τη συνεχιζόμενη καθαρή πιστωτική επέκταση, μεταξύ άλλων μέσω της αύξησης των χορηγήσεων σε συνδυασμό με την αξιοποίηση των πόρων του Μηχανισμού Ανάκαμψης και Ανθεκτικότητας (RRF), ενώ το καθαρό επιτοκιακό περιθώριο παρέμεινε σχεδόν αμετάβλητο.
Η χρηματοδότηση προς τα νοικοκυριά συνέχισε να ενισχύεται, κυρίως λόγω της αυξημένης καταναλωτικής πίστης και της περαιτέρω επιτάχυνσης της στεγαστικής πίστης, η οποία υποστηρίζεται από την άνοδο των τιμών των κατοικιών, τη βελτίωση των συνθηκών στην αγορά εργασίας και την ενίσχυση της ιδιωτικής κατανάλωσης.
Οι προκλήσεις
Όπως τόνισε ο κ. Σουρνάρας, υπάρχει έντονη η ανάγκη προώθησης του ψηφιακού ευρώ, αξιοποίησης της τεχνολογίας blockchain (DLT), διασύνδεσης των ευρωπαϊκών συστημάτων πληρωμών, ενσωμάτωσης της τεχνητής νοημοσύνης στις λειτουργίες των κεντρικών τραπεζών.
Ενώ σε ελληνικό επίπεδο, ο διοικητής της Τράπεζας της Ελλάδος σημείωσε πως παρά τη σημαντική πρόοδο των τελευταίων ετών, εξακολουθούν να υπάρχουν διαρθρωτικές αδυναμίες.
Σε εγχώριο επίπεδο, η ελληνική οικονομία εξακολουθεί να αντιμετωπίζει διαρθρωτικές αδυναμίες, όπως η χαμηλή παραγωγικότητα, οι δημογραφικές πιέσεις, οι ελλείψεις δεξιοτήτων στην αγορά εργασίας, η περιορισμένη διάχυση της καινοτομίας, οι δυσκολίες πρόσβασης σε οικονομικά προσιτή κατοικία και οι αδυναμίες στη λειτουργία της δημόσιας διοίκησης και της δικαιοσύνης. Παράλληλα, το ακόμα υψηλό δημόσιο χρέος, το επίμονο έλλειμμα του ισοζυγίου τρεχουσών συναλλαγών και η συνακόλουθη αρνητική διεθνής επενδυτική θέση της χώρας καθώς και ο πληθωρισμός, που εξακολουθεί να υπερβαίνει τον μέσο όρο της ευρωζώνης, αποτελούν παράγοντες που επιβάλλουν συνεχή προσοχή.
Την ίδια στιγμή, το διεθνές περιβάλλον καθίσταται ολοένα πιο απαιτητικό. Οι γεωπολιτικές εντάσεις, η ενεργειακή αβεβαιότητα, ο αυξανόμενος κατακερματισμός του διεθνούς εμπορίου, οι ταχείες τεχνολογικές εξελίξεις και οι οικονομικές επιπτώσεις της κλιματικής αλλαγής δημιουργούν νέες προκλήσεις σε πανευρωπαϊκό επίπεδο.
Πηγή: Οικονομικός Ταχυδρόμος
