Οριακή βελτίωση σημείωσαν οι καταναλωτικές προσδοκίες στην Ευρωζώνη τον Μάιο, σε σύγκριση με το ιστορικό «βούλιαγμα» του Μαρτίου-Απριλίου. Για την ακρίβεια οι προσδοκίες για την πορεία της οικονομίας και το εισόδημα έγιναν «λιγότερο αρνητικές», όπως αναφέρει το νέο δελτίο της Ευρωπαϊκής Κεντρικής Τράπεζας.
Η Ελλάδα, παρά τη μικρή αποκλιμάκωση των βραχυπρόθεσμων πληθωριστικών προσδοκιών, παραμένει μακράν η χώρα με τα πλέον απαισιόδοξα νοικοκυριά. Μια άλλη ιδιαιτερότητα της Ελλάδας, σε σύγκριση με τις υπόλοιπες οικονομίες της Ευρωζώνης, είναι ότι είμαστε η μοναδική χώρα που είδε τον λεγόμενο «αντιληπτό πληθωρισμό» (perceived inflation) να σκαρφαλώνει σε ακόμα πιο δυσθεώρητα ύψη –τριπλάσια του ευρωπαϊκού μέσου όρου.
Με μαύρο χρώμα ο αντιληπτός πληθωρισμός στην Ελλάδα, στο 12%, έναντι 4% στην Ευρωζώνη – πηγή: ΕΚΤ (πατήστε στην εικόνα για μεγέθυνση)
Στο 12% ο αντιληπτός πληθωρισμός στην Ελλάδα
Ο αντιληπτός πληθωρισμός, που θα μπορούσαμε να τον αποκαλέσουμε και «πληθωρισμό της τσέπης», αντανακλά την αίσθηση που έχουν οι Ευρωπαίοι καταναλωτές για τη μεταβολή των τιμών τους τελευταίους δώδεκα μήνες, με βάση τις καθημερινές τους αγορές. Ως εκ τούτου μας δίνει ένα μέτρο για το πώς επηρεάζουν οι ανατιμήσεις τον προϋπολογισμό των νοικοκυριών. Στην Ελλάδα ο διάμεσος αντιληπτός πληθωρισμός των Μάιο έτρεξε με ταχύτητα 12%, έναντι 10,2% τον Απρίλιο. Ο αντιληπτός πληθωρισμός στην Ευρωζώνη κινήθηκε στο 4%, αμετάβλητος σε σύγκριση με τον Απρίλιο.
Ο πραγματικός πληθωρισμός του Μαΐου, με βάση τον Εναρμονισμένο Δείκτη Τιμών Καταναλωτή είναι στο 3,2% στην Ευρωζώνη και στο 4,9% στην Ελλάδα. Με άλλα λόγια, η ψαλίδα μεταξύ του καταγεγραμμένου και του αντιληπτού πληθωρισμού είναι μόλις 0,8 ποσοστιαίες μονάδες στην Ευρωζώνη και 7,1 ποσοστιαίες μονάδες στην Ελλάδα. Πρόκειται για μια τεράστια απόκλιση, η οποία αξίζει να μας προβληματίσει για πολλούς λόγους.
Στην Ελλάδα η υποκειμενική φτώχεια άγγιξε το 66,8% το 2024 και το 67,2% το 2025 – έναντι 17,4% και 17,6% στην ΕΕ αντίστοιχα.
Αντιληπτός πληθωρισμός και υποκειμενική φτώχεια
Ο αντιληπτός πληθωρισμός αντανακλά τη συσσωρευμένη οικονομική κόπωση των ελληνικών νοικοκυριών από την πολυετή κρίση και συνδέεται άμεσα με την καθήλωση των πραγματικών μισθών. Συνδέεται επίσης με τα υψηλά ποσοστά υποκειμενικής φτώχειας, δηλαδή τη μερίδα του πληθυσμού που δυσκολεύεται να ανταπεξέλθει στις βασικές οικονομικές υποχρεώσεις. Στην Ελλάδα τα ποσοστά υποκειμενικής φτώχειας άγγιξαν το 67,2% το 2025, αισθητά αυξημένα σε σύγκριση με το 2024. Στην Ευρωζώνη ανήλθαν σε 18,2% το 2025 και 17,6% στην ΕΕ.
Ο φουσκωμένος «πληθωρισμός της τσέπης» δεν μπορεί να αποδοθεί σε κάποιο ταπεραμέντο της ελληνικής φυλής, που συνεχώς παραπονιέται, αλλά στο ασύμμετρα υψηλό κόστος των βασικών αναγκών. Η υποκειμενική φτώχεια είναι ευθέως ανάλογη της υπερβολικής στεγαστικής επιβάρυνσης, που στην Ελλάδα είναι υπερτριπλάσια της ΕΕ⋅ των ιδιωτικών δαπανών υγείας, που είναι υπερδιπλάσιες από την ΕΕ⋅ της αγοραστικής δύναμης που είναι η χαμηλότερη στην ΕΕ, μαζί με τη Βουλγαρία.
Οι Έλληνες περιμένουν πληθωρισμό 8,7% το επόμενο δωδεκάμηνο, έναντι 3,5% στην Ευρωζώνη
Προσδοκίες για τον πληθωρισμό
Σε επίπεδο ευρωζώνης, η διάμεση τιμή των εκτιμήσεων των καταναλωτών για τον πληθωρισμό κατά τους τελευταίους 12 μήνες παρέμεινε αμετάβλητη, όπως και η διάμεση τιμή των προσδοκιών για τον πληθωρισμό σε τρία και πέντε χρόνια. Όμως η διάμεση τιμή των προσδοκιών για τον πληθωρισμό τους επόμενους 12 μήνες μειώθηκε σημαντικά, στο 3,5% από 4%. Η υποχώρηση πιθανόν οφείλεται στο ότι το Μάιο είχαν ξεκινήσει, έστω δι’ αντιπροσώπων, οι ειρηνευτικές συνομιλίες μεταξύ ΗΠΑ και Ιράν και υπήρχε αισιοδοξία ότι θα επέλθει εκτόνωση της ενεργειακής κρίσης, η οποία αντικατοπτρίστηκε και στην υποχώρηση των τιμών του πετρελαίου.
Στην Ελλάδα, οι προσδοκίες για τον πληθωρισμό το επόμενο δωδεκάμηνο υποχώρησαν στο 8,7% τον Μάιο, έναντι 9,9% τον Απρίλιο. Πρόκειται μακράν για το υψηλότερο ποσοστό προσδοκώμενου πληθωρισμού σε όλη την Ευρωζώνη, υπερδιπλάσιο του ευρωπαϊκού μέσου όρου.
Η αβεβαιότητα σχετικά με τις προσδοκίες για τον πληθωρισμό τους επόμενους 12 μήνες μειώθηκε, αλλά παρέμεινε σε υψηλότερο επίπεδο από ό,τι πριν από την έναρξη του πολέμου στη Μέση Ανατολή.
Οι ερωτηθέντες στα κατώτερα εισοδηματικά πεμπτημόρια συνέχισαν να αναφέρουν, κατά μέσο όρο, υψηλότερες αντιλήψεις και προσδοκίες για τον πληθωρισμό σε σύγκριση με εκείνους στα υψηλότερα εισοδηματικά πεμπτημόρια.
Οι Έλληνες περιμένουν μείωση του εισοδήματος το επόμενο 12μηνο, κατά -2,3%, έναντι προσδοκώμενης αύξησης 1% στην Ευρωζώνη
Μείωση εισοδήματος, αύξηση δαπανών αναμένουν οι Έλληνες
Στην Ευρωζώνη οι προσδοκίες των καταναλωτών για την ονομαστική μεταβολή του εισοδήματος τους επόμενους 12 μήνες αυξήθηκαν στο 1%, από 0,8% τον Απρίλιο. Παράλληλα, η αντιληπτή μεταβολή των ονομαστικών δαπανών κατά τους προηγούμενους 12 μήνες αυξήθηκε στο 5,4%, από 5,3% τον Απρίλιο. Η αναμενόμενη μεταβολή των ονομαστικών δαπανών για τους επόμενους 12 μήνες μειώθηκε στο 3,8%, από 4,3% τον Απρίλιο, με τους ερωτηθέντες στα τρία χαμηλότερα εισοδηματικά πεμπτημόρια να αναμένουν ελαφρώς υψηλότερη αύξηση των δαπανών σε σύγκριση με εκείνους στα δύο υψηλότερα πεμπτημόρια.
Η Ελλάδα απέχει παρασάγγας από τον ευρωπαϊκό μέσο όρο και στις προσδοκίες για το εισόδημα και τις δαπάνες. Οι Έλληνες αναμένουν μείωση του ονομαστικού εισοδήματος κατά -2,3% το επόμενο δωδεκάμηνο (από -1,3% τον Απρίλιο). Επίσης η αντιληπτή μεταβολή των ονομαστικών δαπανών το προηγούμενο δωδεκάμηνο αυξήθηκε κατά 13% (από 10,8% τον Απρίλιο). Η προσδοκώμενη μεταβολή των ονομαστικών δαπανών για το επόμενο δωδεκάμηνο αυξήθηκε στο 9,5%, από 9,1% τον Μάιο.
Η Ελλάδα ξεχωρίζει αρνητικά και στις προσδοκίες για ανάπτυξη
Η ανάπτυξη και ανεργία
Οι προσδοκίες για την οικονομική ανάπτυξη τους επόμενους 12 μήνες αυξήθηκαν στο -1,7%, από -2,2% τον Απρίλιο. Αντίθετα, οι προσδοκίες για το ποσοστό ανεργίας 12 μήνες μπροστά αυξήθηκαν στο 11,3%, από 11,2% τον Απρίλιο. Όπως παρατηρήθηκε και τους προηγούμενους μήνες, τα νοικοκυριά με χαμηλότερο εισόδημα ανέμεναν το υψηλότερο ποσοστό ανεργίας για τους επόμενους 12 μήνες (13,7%), ενώ τα νοικοκυριά με υψηλότερο εισόδημα ανέμεναν το χαμηλότερο ποσοστό (9,5%). Οι καταναλωτές συνέχισαν να αναμένουν ότι το μελλοντικό ποσοστό ανεργίας θα είναι ελαφρώς υψηλότερο από το τρέχον ποσοστό ανεργίας όπως το αντιλαμβάνονται (10,7%), γεγονός που υποδηλώνει γενικά σταθερές προοπτικές για την αγορά εργασίας.
Οι προσδοκίες των Ελλήνων για την οικονομική ανάπτυξη στην Ελλάδα κινούνται επίσης σε αρνητικό έδαφος, στο -4,4%, είναι όμως λιγότερο αρνητικές από τον Απρίλιο (-5,7%).
Οι προσδοκίες για την ανεργία παραμένουν σταθερές, στο 15,7% – οι υψηλότερες σε όλη την Ευρωζώνη.
Πηγή: in.gr
Πηγή: Οικονομικός Ταχυδρόμος
