Στην πολιτική αντιπαράθεση μπορεί να κυριαρχεί η συζήτηση για τα δημοσιονομικά περιθώρια, τα μέτρα στήριξης και τη ΔΕΘ, αλλά αυτό που πραγματικά προκαλεί ανησυχία στους αναλυτές είναι η επανεμφάνιση που έχει κανει το έλλειμμα τρεχουσών συναλλαγών.
Περνώντας κάτω από τα ραντάρ της επικαιρότητας εξελίσσεται σε βασικό δείκτη αντοχής της οικονομίας, την ώρα που τα τελευταία στοιχεία δείχνουν ότι παραμένει στο 6% του ΑΕΠ, σε επίπεδα που δεν συνάδουν με το αφήγημα της σταθερής ανάπτυξης για την οικονομία.
Σύμφωνα με πληροφορίες, το θέμα έχει ήδη τεθεί σε διαδοχικές συσκέψεις μεταξύ του οικονομικού επιτελείου και της Τράπεζας της Ελλάδος, με έμφαση στο γεγονός ότι η επιδείνωση δεν οφείλεται μόνο σε εξωγενείς παράγοντες. Η αύξηση των εισαγωγών, ιδίως σε ενέργεια και ενδιάμεσα αγαθά, διατηρεί το εμπορικό ισοζύγιο σε βαθιά αρνητικό έδαφος, ενώ οι εξαγωγές αγαθών δεν εμφανίζουν την απαιτούμενη δυναμική για να αντιστρέψουν την τάση.
Έλλειμμα τρεχουσών συναλλαγών: Η ανοιχτή πληγή
Η μεγαλύτερη ανησυχία είναι ότι το πρόβλημα αποκτά διαρθρωτικά χαρακτηριστικά, καθώς η οικονομία εξακολουθεί να βασίζεται σε εξωτερικές ροές για να στηρίξει την ανάπτυξή της.
Το ζήτημα έχει αρχίσει να απασχολεί και σε ευρωπαϊκό επίπεδο, χωρίς ακόμη να έχει γίνει παρέμβαση από τους τεχνοκράτες των θεσμών. Ωστόσο, στις πρόσφατες επαφές με τις Βρυξέλλες, επισημάνθηκε ότι η επιμονή ενός τόσο υψηλού ελλείμματος σε συνθήκες ανάπτυξης δημιουργεί εύλογα ερωτήματα για τη βιωσιμότητα του μοντέλου. Το ενδιαφέρον εστιάζεται στη σύνθεσή του, καθως η ενεργειακή εξάρτηση, η περιορισμένη βιομηχανική παραγωγή και η δομή των εξαγωγών συνθέτουν μια εικόνα που δύσκολα αλλάζει βραχυπρόθεσμα.
Στο επίκεντρο των συζητήσεων βρίσκεται η ενεργειακή διάσταση, η οποία λειτουργεί ως μόνιμος επιβαρυντικός παράγοντας για τους περισσότερους δείκτες. Η Ελλάδα παραμένει έντονα εξαρτημένη από τις εισαγωγές καυσίμων, με αποτέλεσμα κάθε μεταβολή στις διεθνείς τιμές να μεταφέρεται σχεδόν άμεσα στο ισοζύγιο.
Εκτιμήσεις που παρουσιάστηκαν σε πρόσφατες συσκέψεις ανεβάζουν τη συνολική δαπάνη για ενεργειακές εισαγωγές σε επίπεδα που προσεγγίζουν ή και ξεπερνούν τα 20 δισ. ευρώ ετησίως. Το πρόβλημα ωστόσο δεν περιορίζεται στο πετρέλαιο ή το φυσικό αέριο. Το αυξημένο ενεργειακό κόστος διαχέεται σε ολόκληρη την παραγωγική αλυσίδα, αυξάνοντας την ανάγκη για εισαγόμενα ενδιάμεσα προϊόντα και ενισχύοντας περαιτέρω το εμπορικό έλλειμμα. Σε αυτό το περιβάλλον, ακόμη και η σταθεροποίηση των τιμών δεν αρκεί για να αναστρέψει την τάση, καθώς το επίπεδο των εισαγωγών παραμένει υψηλό.
Η πορεία του ισοζυγίου παρακολουθείται στενά από επενδυτικούς κύκλους και αναλυτές
Το στοίχημα του τουρισμού
Παρά τις προσδοκίες για μία ακόμη ισχυρή τουριστική χρονιά, στο οικονομικό επιτελείο υπάρχει σαφής επίγνωση ότι τα έσοδα από τον τουρισμό δεν μπορούν να αντισταθμίσουν πλήρως τις πιέσεις. Τα ετήσια έσοδα, που τα τελευταία χρόνια ξεπερνούν τα 20 δισ. ευρώ, αποτελούν βασικό πυλώνα στήριξης, αλλά δεν μεταφράζονται αυτομάτως σε βελτίωση του ισοζυγίου.
Ο λόγος βρίσκεται στη δομή της ελληνικής οικονομίας, καθώς μεγάλο μέρος της τουριστικής δραστηριότητας βασίζεται σε εισαγόμενα προϊόντα και υπηρεσίες, γεγονός που περιορίζει το καθαρό όφελος. Σε τεχνικές αναλύσεις καταγράφεται ότι σημαντικό ποσοστό των τουριστικών εισπράξεων «επιστρέφει» στο εξωτερικό μέσω εισαγωγών, δημιουργώντας ένα κλειστό κύκλωμα που περιορίζει την καθαρή συμβολή στο ισοζύγιο.
Το έλλειμμα τρεχουσών συναλλαγών δεν αποτελεί ακόμα κίνδυνο πρώτης γραμμής, όμως αποτελεί αντικείμενο στενής παρακολούθησης. Ηδη αναλύσεις επισημαίνεται ότι η επιμονή του δείκτη σε υψηλά επίπεδα συνιστά ένδειξη περιορισμένης εξωτερικής ανθεκτικότητας.
Η Ελλάδα εμφανίζει μια εικόνα σταθεροποίησης στα δημοσιονομικά, αλλά η ισορροπία εισαγωγών με τις εξαγωγές εξακολουθεί να δημιουργεί ερωτήματα
Η βασική ανησυχία
Στις επαφές με ευρωπαϊκούς θεσμούς, το θέμα εντάσσεται στο ευρύτερο πλαίσιο των μακροοικονομικών ανισορροπιών. Η Ελλάδα εμφανίζει μια εικόνα σταθεροποίησης στα δημοσιονομικά, αλλά η ισορροπία εισαγωγών με τις εξαγωγές εξακολουθεί να δημιουργεί ερωτήματα.
Η πορεία του ισοζυγίου παρακολουθείται στενά από επενδυτικούς κύκλους και αναλυτές, καθώς η επιμονή του ελλείμματος συνδέεται άμεσα με την ανάγκη χρηματοδότησης και την ευαισθησία της οικονομίας σε διεθνείς διακυμάνσεις. Αυτό σημαίνει ότι οποιαδήποτε μεταβολή στο διεθνές επενδυτικό κλίμα μπορεί να έχει ταχύτερη και εντονότερη επίδραση στην ελληνική οικονομία.
Η βασική ανησυχία συνοψίζεται στο γεγονός ότι η οικονομία παραμένει εκτεθειμένη σε παράγοντες που δεν ελέγχει. Ωστόσο, για όσους παρακολουθούν προσεκτικά την εξέλιξη των μεγεθών, αποτελεί ίσως απο τους πιο ενδεικτικούς δείκτες για την πραγματική κατάστασης της ελληνικής οικονομίας.
Πηγή: Οικονομικός Ταχυδρόμος
